schud schilderijen

Pascal van der Graaf is een schilder die niet schildert maar schudt. Wat een gek woord trouwens, schudt. Toch is hij een schilder, en niet een schudder. De amerikaan Jackson Pollock liet verf met stokjes druipen op een doek dat op de grond lag. Mensen die hem belachelijk wilden maken noemden hem Jack de Druiper. Ha ha ha. 50 jaar later is iedereen het eens: hij is de belangrijkste schilder van Amerika. Pascal zou smakelijk lachen als hij Pascal de Schudder wordt genoemd. Hij weet wel beter. Hij schildert Bloemstillevens en Koppen. Dat zijn ouderwetse, nietszeggende onderwerpen uit de Gouden Eeuw. Daar hoef je niet meer bij na te denken. Dan kun je lekker je gang gaan met de verf en met de kleuren. Helemaal los zogezegd. Probeer het zelf maar eens, je neemt een opgespannen leeg schilderdoek, je brengt verf uit de tube op het doek, je pakt het bij de zijkant en je gaat schudden. Stampen mag ook. Zeker weten dat je kleuren door elkaar gaan lopen en dat er een vieze bruine brei overblijft. Kijk nu eens naar zo’n schilderij van Pascal: prachtige kleuren en vormen, van een afstand zijn het net echte bloemen, pas van dichtbij zie je dat het kleurvlekken zijn die niet in elkaar overlopen maar tegen elkaar aanliggen en zo een mooi en sprankelend boeket vormen. Bij de Koppen is het net zo, maar is het effect anders. Pascal is niet van te voren van plan een boos of vrolijk of wat dan ook iemand te schilderen. Maar al doende nemen de vormen een uitdrukking aan, dat gaat vanzelf, misschien wel omdat hij zich er niet mee bemoeit, hij laat gewoon de verf het werk doen. Als hij begint met schilderen heeft Pascal wel een soort beeld in zijn hoofd van hoe het schilderij eruit gaat zien. De kunst is dat hij al werkend accepteert dat het niet precies zo (of helemaal niet)wordt als hij het in gedachten heeft. Dat maakt het spannend omdat hij niet weet hoe het afloopt.